Verilere göre, Kahramanmaraş depreminde yaşanan kırılma çok da derin olmayan bir yerde meydana geldi. İngiltere’deki Open Üniversitesi’nden jeofizikçi David Rothery, "Deprem yüzeye ne kadar yakın olursa o kadar büyük etki yaratır" diyor. Binaların yeterince dayanıklı olmaması da çok sayıda kişinin hayatını kaybetmesinde en etkili sebep olarak ortaya çıkıyor. Kahramanmaraş'ta meydana gelen depremler; sismologlara göre Anadolu ve Arap yarımadasına uzanan 100 kilometreden uzun bir çatlağa yol açtığı için bölge tarihinin en geniş etki yaratan depremlerinden biri oldu.
Şu ana dek 20 bin 213 kişi yaşamını yitirdi, 80 bin 52 kişi yaralandı. Verilere göre, depremde hayatını kaybedenlerin sayısı Büyük Marmara Depremi'nin bilançosunu geride bıraktı. BBC Türkçe, depremin neden bu kadar güçlü olduğunu ve artçıların ne kadar sürebileceğine ilişkin bilgileri derledi. Dünya’nın kabuğu “levha” adı verilen iç içe geçmiş ama aslında birbirinden ayrı parçalardan oluşur. Bu levhalar sıklıkla hareket etmeye çalışır ancak birbirine değen diğer parçaların baskısı sonucu bunu başaramaz.
Ancak bazen bu levhalardan birinin üzerindeki baskı birikir ve daha sonra bu basınç enerji olarak yüzeye çıkar. Bu enerji yüzeyi hareket ettirir; yani deprem yaratır. Son olayda Arap levhası kuzeye doğru hareket ederek Anadolu levhasına baskı yaptı. Bu levhalar arasındaki itme gücü ve baskı, geçmişte de çok ciddi sarsıntılara yol açmıştı. 13 Ağustos 1822’de aynı bölgede, aynı fay hattı üzerinde 7,4 büyüklüğünde bir deprem meydana gelmişti. Sadece Halep’te 7 bin kişi; toplamda yaklaşık 20 bin kişi hayatını kaybetmişti. Doğu Anadolu Fay hattı, “doğrultu atımlı” bir fay hattı. Bu tip fay hatlarında sert kaya blokları birbirlerine dikey bir hat üzerinde baskı uygular ve nihayetinde baskıya dayanamayan bir blok yatay olarak harekete geçer.
Bu da öyle bir gerilim yaratır ki; deprem meydana gelir. ABD’nin California eyaletindeki San Andreas fay hattı, dünyanın en bilinen doğrultu atımlı fay hatlarından biri. O kadar uzun süredir sakin ki; felaket yaratacak bir depremin çok yakın olabileceği tahmin ediliyor. Kahramanmaraş depreminde ise bu kırılma, çok da derin olmayan bir yerde meydana geldi. İngiltere’deki Open Üniversitesi’nden jeofizikçi David Rothery, “Aynı büyüklükteki bir deprem yüzeye ne kadar yakın olursa o kadar büyük etki yaratır” diyor. Binaların yeterince dayanıklı olmaması da çok sayıda kişinin hayatını kaybetmesinde etkili oldu. İzmir Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi (DAUM) Müdürü ve Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Türkiye'yi sarsan depreme ilişkin, "Bugünkü depremin olduğu bölgede, 500 yıldır stres biriktiren fay parçaları kırıldı.
0 Yorumlar